#120 Kennis Infuus - 3 fases van zonblootstelling bij zwangerschap, baby’s en kids.
Laten we bouwen aan de volgende generatie licht kids!
Het lijkt wel alsof steeds meer ouders zich bewust worden van hoeveel invloed ze hebben op de gezondheid van hun kindje. Sterker nog, een van de meest gestelde vragen de laatste tijd is hoe je als kersverse ouder je pasgeboren baby het beste kan laten omgaan met de zon. Daarom ga ik je in dit Infuus meenemen in de cruciale rol van licht vanaf de zwangerschap tot en met het eerste jaar van je kleintje. Zo kunnen we daadwerkelijk gaan bouwen aan de volgende generatie lichtkinderen.
Om te beginnen ga ik ervan uit dat wanneer je bij dit artikel bent beland, ik je niet meer hoef uit te leggen op welke 1001 en manieren zonlicht cruciaal is voor menselijke geZONheid. Heb je daar wel uitleg over nodig, begin dan raad ik je aan om Kennis Infuus #109 tot en met Kennis Infuus #112 te lezen.
Heb je die wel gelezen, dan begrijp je dat het spectrum van de zon (van blauw en rood tot en met UV en infrarood) noodzakelijk zijn voor hormonale gezondheid, het functioneren van je immuunsysteem, het tunen van je biologische klok en optimale energieproductie.
Dat geldt voor volwassenen, maar net zo goed voor baby’s en kinderen. Sterker nog, vanaf het moment van conceptie (bevruchting) is je kindje afhankelijk van licht-informatie en lichtenergie voor zijn ontwikkeling.
Het grote verschil is natuurlijk dat jij als volwassene de middagzon in kan gaan om op te laden, vitamine D te produceren en pigment aan te maken om vervolgens wanneer je “verzadigd” bent of op het punt staat te verbranden bewust de schaduw op te zoeken. In de eerste 9 maanden van embryonale ontwikkeling heeft een baby geen directe zonlicht blootstelling omdat het overduidelijk opgesloten zit in de baarmoeder. Een baby treedt de wijde wereld in, maar zijn huid moet nog even “uitrijpen” voordat hij/zij volwaardig uitgerust is tegen de kracht van de zomerzon.
Hoe dan ook hebben zowel baby’s in de buik als pasgeboren baby’s zonlicht net zo hard nodig om geZONd te kunnen groeien. Dat betekent dat ze zonlicht tot die tijd via een “filter” moeten krijgen.
Die zonne-filter, dat is uiteraard de moeder!
Fase 1: Zonlicht tijdens Zwangerschap
Om een baby te bouwen, is er energie nodig. Heel veel energie. Dit is de reden dat het lichaam en fysiologie van de moeder tijdens de zwangerschap drastisch veranderen.
Een van die veranderingen is de enorme toename in bloedvolume, rode bloedcellen en hemoglobine. Hemoglobine is het zuurstof- en lichtdragend eiwit in rode bloedcellen. Daarnaast draagt het bloed ook brandstof (tevens opgeslagen) licht wat door o.a. fysiologische insulineresistentie in grote getalen naar het groeiende embryo kan.
Hoewel de baby in de baarmoeder groeit, wordt er een flinterdunne “filter” aangelegd waar uiterst zorgvuldig wordt bepaald wat er via de moederlijke bloedsomloop getransporteerd kan worden naar de omloop van de baby. Deze filter noemen we ook wel placenta (of moederkoek) genoemd.
Voor optimale overdracht van licht/energie en brandstof, is het uiteraard belangrijk dat de moeder voldoende reserve heeft. Dat betekent dat je als moeder veel nutriënt-dichte voeding tot je wil nemen (veel hoge kwaliteit vlees en vis) en je iedere dag wilt bewegen, grounden en zonlicht wilt pakken.
Hier zie je de overgang van maternale bloedvoorziening naar die van de baby via de placenta.
Daarnaast is het cruciaal dat je bioritme goed gesynchroniseerd is en je leptine-gevoelig bent. Wordt jouw eigen hormoon- en energiehuishouding niet goed aangestuurd, dan kan je nooit verwachten dat je die van je baby wel in goede banen kunt leiden.
Vitamine D via placenta
Een van de belangrijkste “maten” voor lichtopname is je vitamine D- niveau. Vitamine D is ook voor je ontwikkelende baby een uiterst belangrijk hormoon.
In de embryonale fase kan een baby zelf uiteraard geen vitamine D aanmaken. Het krijgt vitamine D via de placenta. Navelstreng bloed bevat zo’n 65% van de vitamine D concentratie van het moederlijk bloed. Dat betekent dat je als moeder optimale vitamine D- waarden moet hebben, wil je kindje ook genoeg vitamine D binnenkrijgen.
Omdat een baby vanaf de geboorte tot en met zeker zijn 6de maand nog niet lang in directe zon kan (en dus zelf weinig vitamine D kan produceren) is het ten eerste van belang dat je baby in de embryonale fase een goede voorraad vitamine D aanlegt. Dat kan dus nogmaals alleen als de vitamine D van de moeder optimaal is.
Let op! Optimaal volgens reguliere termen is niet optimaal in ons boekje. Mik echt minimaal op waarden van 100 nmol/ml. Zit je hieronder, dan is het hoog tijd om prioriteit van zonnetraining te maken óf om UV-lichttherapie in te zetten. JUIST als je zwanger bent!
Wil je meer lezen over vitamine d optimalisatie, lees dit artikel: #116 Kennis Infuus - 5 Beruchte Bottlenecks voor Vitamine D Optimalisatie
Baarmoeder als infrarood-snelkookpan
Nog een mooi voorbeeld van de manier waarop een baby in ontwikkeling schreeuwt om licht, kun je afleiden aan de verandering van de buik. In de vroege embryonale ontwikkeling ligt de baby nog dieper in de buikholte van de moeder. Hoe groter de baby wordt, hoe boller de buik van de moeder en hoe dichter de baby tegen het buikoppervlak komt te liggen.
Door deze aanpassing ligt de baby in het derde trimester zo dicht aan het oppervlak dat zonlicht van buitenaf hem direct kan bereiken. Het is je vast weleens opgevallen dat zeker vrouwen met weinig tot normaal lichaamsvet de buik bijna transparant lijkt te worden naarmate er meer “spanning” op komt te staan in het laatste trimester.
Met name infrarood (wat de hele dag aanwezig is) heeft het vermogen om tot diep door de huid te dringen. Maar ook UV heeft oppervlakkige lokale effecten die indirect de baby kunnen bereiken.
Kortom: hoe boller je buik, hoe meer je die buik in het directe zonlicht wilt.
Fase 2: Zonlicht als pasgeboren baby (tot 6 maanden)
Zodra je kleintje wordt geboren, verandert er weer een hoop vanuit het licht perspectief.
Je baby is nu uit de (ogenschijnlijke) donkerte gekropen, om het licht in de weide wereld te trotseren. Toch hebben pasgeboren baby’s nog geen eigen bioritme en is de huid tot zeker maand 6 nog dermate in ontwikkeling dat je de huid niet langer dan een paar minuten aan direct UV-rijk zonlicht overdag wilt blootstellen.
Hoe komt je kleine dan aan lichtenergie, lichtinformatie en specifieker vitamine D vraag je je misschien af?
De biologische klok van je baby
In deze fase is de bloedsomloop van de moeder niet meer direct aangesloten op die van de baby. Toch heeft de moeder nog een hoofdverantwoordelijkheid voor licht, informatie en vitamine D overdracht. Het medium is nu alleen voornamelijk moedermelk!
Moedermelk bevat een scala aan signaalstoffen, hormonen en nutriënten.
Veel van deze hormonale concentraties fluctueren gedurende de dag op basis van het circadiane ritme en dag-nacht ritme van de moeder. Met name fluctuaties in cortisol en melatonine instrueren de baby via moedermelk wanneer het tijd is om wakker of alert te zijn en wanneer het weer tijd wordt om te slapen en herstellen.
Er zijn twee cruciale punten om als moeder de juiste licht-informatie door te kunnen geven op je kleintje:
Je eigen biologische klok moet haarfijn getuned zijn, omdat je melk anders nooit op de juiste momenten de juiste verhoudingen aan hormonen en signaalstoffen kan bevatten. Ochtendlicht, buiten zijn overdacht en kunstlicht mijden na zonsondergang zijn non-negotiables.
Je moet je borstvoeding direct geven. Als je kolft of invriest, label je kolf dan met het tijdstip, zodat je weet wanneer je je baby de juiste borstvoeding kan geven.
Geen rocket science, maar je moet er maar even bij stilstaan. Scheelt in ieder geval een hoop niet-vooruit-te-branden babies overdag en slapeloze babies in de nacht.
Vitamine D via Moedermelk
Met betrekking tot de vitamine D- status van je kleintje geldt ook dat borstvoeding bepalend is vanaf de geboorte.
Vitamine D is vetoplosbaar. Er kan een voorraad worden aangelegd in de vetreserves van de moeder. Ook kan vitamine D via de (vette) borstvoeding goed worden overgedragen, mits de waarden van de moeder optimaal zijn.
De concentratie vitamine D in borstvoeding is recht evenredig met de vitaminewaarden van de moeder.
Op basis van onderzoek lijkt het erop dat vitamine d status van de moeder als volgt resulteert in vitamine d in moedermelk:
< 75 nmol/L = minder dan 5 IU per 100 ml
75 - 125 nmo/L = 10 - 25 IU per 100 ml
Alles tussen de 50 - 100 nmol/l wordt regulier als normaal/gezond gezien.
Dat betekent dat je aan de bovenkant van 125 nmol/L wilt zitten om richting de gewenste 400 IU per dag mee te geven aan je baby (uitgaande van een kleine liter borstvoeding per dag). Dan is dit nog aan de krappe kant, maar als je in de baarmoeder genoeg vitamine D hebt meegegeven, dan heeft je baby een aardige buffer tot de periode dat hij/zij zelf vitamine D kan gaan maken.
Eigen Vitamine D aanmaak
Voor de duidelijkheid: baby’s kunnen snel na de geboorte al vitamine D aanmaken!
Het enige risico is dat hun huid tot de 6de maand nog niet volledig gepigmenteerd is. Daarnaast moet de hoornlaag van de huid ook nog dikker worden. Beiden zijn een belangrijke bescherming tegen UV. Hetzelfde UV dat je nodig hebt om vitamine D te maken.
Dit betekent dat je pasgeborenen beter niet langere perioden aan UVB-rijk licht kunt blootstellen. Dat licht tref je dus voornamelijk aan in de middag van april tot en met september. Ik wil benadrukken dat het om langere perioden gaat! Je baby kan prima even in zonlicht, maar laat het dus vooral niet zonnetrainen zoals je dat zelf zou doen.
Het is lastig te bepalen hoe lang je een baby precies in zonlicht kan laten. Bovendien is het van veel factoren afhankelijk. Ik zou zelf, op basis van huidig inzicht, een maximum plaatsen bij 5 tot 10 minuten. Maar het is niet nodig om deze limieten te testen als je borstvoeding van vitamine D overstroomt, dus dat blijft de kern.
Overigens geldt het voor iedere baby dat zijn pigmentatie vlak na geboorte relatief lager is dan na +-6 maanden, maar uiteraard zijn er onderlinge verschillen op basis van genetica.
Baby’s met wortelen dichter bij de evenaar zullen ook vanaf geboorte meer pigment hebben en dus een betere bescherming tegen UV vanaf dag 1. Vergeet dat ook niet mee te nemen.
De algehele conclusie voor fase 2 is als volgt:
De licht-relatie van de moeder is nog steeds leidend voor de baby via borstvoeding.
Laat een pasgeboren baby (tot zeker 6 maanden) niet voor langere perioden in directe middagzon met UV (lente en zomer).
Wat dus ideaal is, is wanneer de moeder buiten is met haar baby, zelf veel huid direct blootstelt aan zonlicht, de baby tegen haar aan laat liggen, direct huid op huid contact en grotendeels in haar schaduw. Zo breng je het beste van alle werelden bij elkaar.
Fase 3: Zonlicht tussen 6 en 12 maanden
Naarmate een baby de 6 maanden passeert, mag je ervan uitgaan dat de huid dermate aan het volgroeien is dat het steeds beter opgewassen is tegen hoger frequente straling van de zon. Dat betekent dat je baby steeds beter zijn eigen bescherming tegen zonlicht kan verzorgen (evenals zijn vermogen dit licht te absorberen uiteraard).
Het is dan ook niet geheel ontoevallig dat een kind vanaf een maand of 6-7 begint te kruipen. Met andere woorden: je baby wordt mobiel en is zelfstandig in staat om bij je directe beschutting weg te kruipen.
Dat kan natuurlijk alleen als het weerbaar is tegen de nieuwe directe gevaren waar het mee te maken krijgt. Daar is langere blootstelling aan zonlicht er een van.
Helemaal wanneer een kind begint te lopen en spelen, raakt het hek volledig van de dam. Als moeder ben je niet meer direct verantwoordelijk voor de vitamine D- voorziening van je kind. Hoogstens ben je verantwoordelijk voor het stimuleren van je kind om naar buiten te gaan en de schaduw in te trekken wanneer ze te lang in de zon zijn en verbranden.
De boodschap in deze fase is dus vooral om je baby voorzichtig los te laten in je directe omgeving. Zo kan het voor het eerst zelfstandig zijn relatie met licht gaan opbouwen. Zolang je borstvoeding blijft geven heb je een natuurlijk “vitamine d supplement” voor je kleintje, waardoor het alsnog niet nodig is om zo sterk op zonnetraining en frequente directe blootstelling te focussen als bij jezelf.
Verspreid het licht
Tot zover dit artikel over zonblootstelling in de vroege jaren. Uit ervaring (met cliënten) weet ik inmiddels dat het volgen van deze lichtmaatregelen een wereld van verschil kan maken in de start die je kleintje maakt. Denk aan ‘s nachts aardig door kunnen slapen bijvoorbeeld. Niet alleen fijn voor je kleintje, maar ook voor jou als ouder.
Lees je dit als ouder, ben je je bewust van licht/bioritme en heb je nog andere goede tips voor ouders? Laat het even weten in de reactie van dit artikel. Hoe meer waarde, hoe meer lichtkinderen!
Stuur het artikel ook even door aan degene die het goed kunnen gebruiken.
Bedankt voor het lezen weer en tot volgende week.
Lars
Aanbevolen door mij:
Naast de elementen van de natuur maak ik gebruik van de volgende bescheiden selectie van hulpmiddelen en tools:
MORNINGSTARSSLEEPS - Op maat gemaakte matrassen voor natuurlijke slaaphouding.
GRUTTO - Mijn favoriete lokale Vlees en Vispakketten
CHROMA LIGHT - Beste UV/Vitamine D Licht Therapie Device (15% korting met code N1PROJECT)
EARTHRUNNERS - Aardende Schoenen en Slippers
DAYLICHT COMPUTER - Kindvriendelijke, zonlicht tablet zonder blauw licht
NOORDCODE - Hoogwaardige Voedingsupplementen (korting met code N1PROJECT)
LOPTIMIZE - 100% Rood licht Lampen
BIONAUT - Blue Light Blockers en Anti-Blauw Licht Brillen (10% korting met code N1PROJECT)