#11 De Fundamentele Code - Denk vanuit grondprincipes!
Je kunt IEDER probleem oplossen door altijd hiermee te starten.
Wat mij betreft is “leren denken” een van de meest waardevolle vaardigheden waar je in een mensenleven in kunt investeren.
We heten niet voor niets Homo sapiens. Sapiens slaat op weten of denken. Waar een Gorilla immense kracht heeft en een kameleon uitstekend visueel aanpassingsvermogen bezit, hebben wij het vermogen om de meest complexe problemen op te lossen.
Je Grootste Asset
Mits we onze grootste asset, binnen in onze hersenpan, zo efficiënt mogelijk weten te gebruiken. Stap 1 is natuurlijk om je grijze massa überhaupt aan het werk te zetten. Wanneer je deze blog bijhoudt, hoef ik niet bang te zijn dat je bij deze stap al bent blijven hangen. Stap 2 is wat complexer. Deze gaat namelijk over: hoe zet ik mijn grijze massa zo doeltreffend mogelijk in.
Het denkvermogen dat ons brein ons schenkt, gaat ook gepaard met valkuilen. Denken kan zo complex worden dat we zelfs om de realiteit heen kunnen. Hierdoor vervormen we de realiteit of maken we hem nog ingewikkelder dan hij al is.
Om dit te voorkomen, is het zo waardevol om een frame te hebben voor “hoe” je het denken zo effectief mogelijk kunt aanpakken. Het gekke is dat denken als ademen is. Je doet het de hele dag door. Als je het niet goed doet of kan, is de kans groot dat het je dood wordt. In ieder geval maakt het je leven er niet makkelijker op, dus waarom leren we niet op school hoe we moeten denken?
Dan bedoel ik uiteraard niet “wat” we moeten denken of vinden. Nee, ik bedoel: hoe zetten we ons brein en rationeel denkvermogen zo doeltreffend mogelijk in om te doen waar we als Homo Sapiens het allerbeste in zijn en dat is: het oplossen van problemen.
Grondprincipes tonen de weg
In de allereerste Fundamentele Code Blog deelde ik een stukje video waarin Elon Musk uitlegt waarom natuurkunde zo’n interessante tak van sport is.
Natuurkunde gaat altijd uit van grondprincipes, oftewel de dingen die we zeker weten en waar we op verder kunnen bouwen. De vier fundamentele natuurkundige krachten zijn bijvoorbeeld grondprincipes: - Zwaartekracht - Elektromagnetische kracht - Sterke nucleaire kracht - Zwakke nucleaire
Verder lezen als lid
De rest van deze blog is alleen beschikbaar voor leden van de community.
De vier fundamentele natuurkrachten
Zwaartekracht is hiervan het meest herkenbaar. Ik hoef je niet te vragen om je laptop los te laten wanneer je hem over de rand van het balkon houdt op 10 hoog, want jij en ik weten met volledige zekerheid dat hij met een flinke vaart naar beneden valt en in duizend stukjes spat. De natuurkunde zit vol met dit soort grondprincipes en dat maakt het een enorm bruikbare tak van wetenschap om daadwerkelijke waarheidsvinding mee te doen. Dat is tenslotte waar wetenschap voor bedoeld is.
Sterker nog, natuurkunde (of fysica) gaat exact over het achterhalen van de fundamentele code waarop deze realiteit werkt. Zelf vergelijk ik het altijd met een computercode waarop een videogame is geschreven. Door een aaneenschakelijk van virtuele teksten en cijfers (genaamd: “code”) kunnen de meest waarheidsgetrouwe, complexe en gevarieerde games worden gesimuleerd. De informatie in de computercode bepaalt niet alleen hoe deze game eruit ziet, maar ook wat er mogelijk is in die game: de fysica.
Natuurwetten spellen de code die vormgeeft aan de realiteit.
De Code van een Videogame
Als programmeur van een game zou je kunnen instellen dat de basisfysica overeenkomt met de fysica in deze echte wereld, dus wanneer je avatar in de game valt dit met de versnelling van aardse zwaartekracht gaat. Ook zou je de code zo kunnen schrijven dat je video game character 10 keer zo snel valt.
Wat ik hiermee wil aangeven, is vooral dat er concrete redenen zijn waarom de dingen die we op dagelijkse basis meemaken en compleet normaal vinden (zoals een glas dat valt wanneer je het ongemerkt over het randje van je tafel duwt) zo uitpakken zoals ze doen. We kunnen de fysica of regels van de realiteit in theorie dus volledig ontleden zodat we een beter zicht krijgen op de fundamentele code die onze realiteit vormgeeft en aanstuurt. Hoe meer van deze code je begrijpt, hoe meer je van het leven of de realiteit begrijpt.
Terugkerende Patronen
Een mooie bijkomstigheid is dat je patronen gaat herkennen. “As above, so below” of “as within, so without” hoor je weleens in spirituele context. De natuurkundige reden waarom deze uitspraken kloppen is simpelweg vanwege grondprincipes of een “fundamentele code” waarop zowel above, below, within and without mee te dealen hebben.
Om dit terug te koppelen naar het stukje optimaal gebruik maken van je mind…
Wat mij betreft is je mind het device waarmee je overzicht kunt krijgen van grondprincipes en de manier waarop ze uitpakken in de realiteit. Iets “begrijpen” is simpelweg herkennen of voorspellen hoe iets uitpakt op basis van je begrijp van natuurkundige grondprincipes.
Ik heb het overigens niet alleen over gezondheidskwesties, ook complexere menselijke kwesties, zoals sociale relaties of liefdesbreuken volgen grondprincipes…
Wanneer de relatie van je beste vriend voor de 7de keer uitgaat zal dit je ook niet als verrassing komen, mits je begaan en oprecht geïnteresseerd bent in de manier waarop je vriend denkt en te werk gaat. Hoogstwaarschijnlijk heb je een aardig begrip van wat er in zijn bovenkamer omgaat, hoe hij met bepaalde problemen dealt en in dit geval: waar hij continu tegenaan blijft lopen in relaties.
Het feit dat je prima begrijpt dat ook zijn 7de relatie op de klippen is gelopen is simpelweg het gevolg van je begrip van bepaalde grondprincipes rondom zijn karakter, gedrag en manier van denken. Vriendschappen, relaties en psychosociale vraagstukken zijn helaas niet zo recht toe recht aan als zwaartekracht of de elektromagnetische kracht, maar alsnog berusten al deze menselijke interacties op grondprincipes. Deze grondprincipes zijn vaak alleen bedekt door meerdere complexe lagen van emotie en subjectieve menselijke interpretatie.
Of je nu een natuurkundig-, leefstijl- of relatieproblemen op te lossen hebt, de eerste stap is altijd om te beginnen bij grondprincipes.
Hoe je begint bij het begin
Hoe complex een probleem ook lijkt, probeer het te verdelen in de kleinste bouwstenen waar je begrip van hebt en kijk of er grondprincipes van toepassing zijn op die bouwstenen. Ik zal een aantal voorbeelden geven.
Natuurkunde
Op de middelbare school kreeg je bij natuurkunde tentamens vaak vragen als: Jantje, van 80 kilo, zit op een fiets van 20 kilo. Hij trapt met X vermogen, het waait met Y Km/uur en hij ondervindt een wrijvingsweerstand van Z. Bereken hoeveel energie hij verbruikt om een afstand van 3 kilometer af te leggen.
Dit is uiteraard slechts een voorbeeld om aan te geven dat er bepaalde variabelen zijn bij een probleem of vraagstuk. Wanneer je een goed beeld hebt van de variabelen die een rol spelen en je bent bekend met hoe deze variabelen invloed op elkaar uitoefenen op basis van grondprincipes dan is het een piece of cake om tot een nauwkeurig antwoord te komen.
Biologie en Gezondheid
Nu kijken we naar een probleem in biologie of met betrekking tot je gezondheid. Laten we bijvoorbeeld de vraag erbij pakken wat het meest geschikte dieet is voor een mens. Je hoeft social media maar op te gaan en je ziet dat we elkaar bijna de hersens inslaan bij de discussies rondom dit onderwerp. Ik weet zeker dat nog geen 99,9% van de deelnemers aan dit debat ooit moeite heeft gedaan om dit probleem volledig te ontleden tot alle relevante variabelen en de grondprincipes die hierop van toepassing zijn.
Dat durf ik te beweren om 2 redenen:
Er zijn er maar weinig die hebben geleerd (en de moeite nemen) om op deze manier te denken Zodra we de stap van pure “droge” natuurkunde naar biologie maken, wordt het al snel enorm complex (veel variabelen die onderhevig zijn aan grondprincipes). Een goede eerste stap om toch meer inzicht te verkrijgen in antwoorden op een vraagstuk zoals deze is net zo goed om het probleem in de kleinst mogelijke stukjes te hakken. Je komt dan al snel uit op celniveau en in het geval van voeding en energiemetabolisme: mitochondriaal niveau.
Wanneer je hetzelfde doet op mitochondriaal niveau, dan kom je erachter dat je mitochondriën in de basis met elektronen en protonen (H+) werken. Dit zijn enorm kleine subatomaire deeltjes. Deeltjes die je bijna niet meer kleiner kunt krijgen. Dat is positief, want hier kunnen we grondprincipes op loslaten.
Het “nadeel” is dat subatomaire deeltjes niet meer onderhevig zijn aan absolute/newtoniaanse fysica, maar eerder aan waarschijnlijkheids- of kwantumfysica. Daar snapt de gemiddelde dieet gek op social media al helemaal niets van, laat staan dat ze ooit in de buurt kunnen komen van een oplossing voor het debat op basis van grondprincipes. Je begrijpt nu ook waarom je mij zelden verzeild ziet raken in dit soort discussies. Ze leiden tot weinig. Enerzijds omdat er nauwelijks anderen zijn waarmee je dit soort vraagstukken tot op het niveau van grondprincipes kunt discussiëren. Anderzijds omdat de tegenpartij vaak helemaal niet geïnteresseerd is in een productieve discussie, maar eerder op zoek is naar een manier om emotioneel te ontladen.
Relaties en Psychosociale Problemen
Tot slot de meest complexe laag: menselijke relaties en gedrag. Eigenlijk zijn dit de enige echte categorie aan “problemen”. Simpelweg omdat het concept “probleem” alleen in de realiteit van de mens bestaat. Toch is het waardevol om ook deze categorie aan te kunnen vliegen op basis van grondprincipes. Je denkt nu misschien dat het lastig wordt om natuurkunde erbij te halen wanneer je een discussie hebt met je werkgever of in moeilijk vaarwater van je relatie zit. Ik ga je ook niet vertellen dat je naar klassieke natuurkundige principes moet grijpen, zoals die rondom zwaartekracht. Toch bestaan er enorm robuuste richtlijnen om jezelf te helpen in dit soort sociale en menselijke problemen. Deze richtlijnen zijn overigens wél vrij algemeen bekend en worden al duizenden jaren uitgedragen. De richtlijnen of “grondprincipes” waar ik het over heb komen in zo’n beetje iedere cultuur of religie terug. In de bijbel heten ze bijvoorbeeld de zeven zonden of de tien geboden. Mocht je hier niet bekend mee zijn, lees ze dan maar eens: De 7 Zonden: Hoogmoed, hebzucht, lust, jaloezie, onmatigheid, woede en gemakzucht De 10 geboden: - U mag geen andere goden aanbidden dan Mij. - U mag geen beeld of afbeelding maken van wat boven in de hemel of beneden op de aarde is. - U mag de naam van de Here, uw God, niet zonder goede reden gebruiken, want de Here zal degene die dat wel doet, zeker straffen. - Onderhoud de sabbat als een heilige dag. - Heb eerbied voor uw vader en uw moeder. - U mag niemand doodslaan. - U mag geen overspel plegen. - U mag niet stelen. - Beschuldig niemand op valse gronden. - U mag uw naasten niet begeren.
Afbeelding van de zeven zonden
Niemand zal het oneens zijn met de 7 zonden. Ook zal iedereen het grotendeels eens zijn met de 10 geboden, los van eventueel het niet mogen afbeelden of aanbidden van “anderen” goden.
Veel van de geboden en zonden nemen we aan als “common sense”. Lijkt dat niet verdacht veel op het feit dat iedereen begrijpt dat hun telefoon kapot gaat als ze hem uit het raam gooien (zwaartekracht)?
Zeker in het geval van menselijk conflict binnen relaties of met geliefden maken we het onszelf vaak veel moeilijker dan dat de problemen in werkelijkheid zijn. De oplossing is bijna altijd overduidelijk wanneer je je moreel kompas (zoals geboden of zonden) ernaast legt. Wat het moeilijk maakt is de prijs die je moet betalen (zoals iemand teleurstellen of een vriendschap beëindigen) om te doen wat op basis van grondprincipes het goede is. Ook hier geven grondprincipes dus enorme helderheid, al is het niet altijd even makkelijk om ze te volgen.
Oefening Baart Kunst
Ik denk dat het denken en oplossen vanuit grondprincipes met dit laatste voorbeeld wel duidelijk is. Ook hoop ik dat ik je heb kunnen laten zien hoe verhelderend en effectief het werken met grondprincipes kan zijn.
Uiteraard is het een manier van denken of vaardigheid die je moet oefenen. Het laatste wat ik hier overigens wil beweren is dat ik hier zelf al heer en meester in ben. Daarvoor heb ik voorlopig nog wat te weinig rondjes om de zon gemaakt…
Aan de andere kant kijk ik vaak ook naar discussies of problemen tussen mensen met veel meer levenservaring terwijl ik de haren uit mijn hoofd trek omdat ze simpelweg niet in staat zijn om een probleem productief uit te werken of op te lossen.
Je probleem ontleden tot de kleinst mogelijke subonderdelen om vervolgens te beredeneren hoe grondprincipes alle relevante onderdelen beïnvloeden is wat mij betreft de meest veilige, effectieve en rationeel verantwoorde methode om daadwerkelijk verder te komen. Dat is wat ik iedereen gun, dus vandaar deze uitgebreide uiteenzetting.
Laat me weten wat je van deze wat meer filosofische fundamentele code vond. De volgende keer gaan we weer verder met het ontleden van gezondheidsgerelateerde problemen.
Tot dan,
Lars